Reelde gerileyen fiyatları fırsat olarak gören vatandaşlar, birikimlerini altın ve mevduat gibi yatırım araçlarından konuta yönlendirdi. Artan amortisman avantajı yatırımcıyı, yükselen kiralar ise ev sahibi olmayanları harekete geçirdi.

11 ayda 1,4 milyonu aşkın konut satışı gerçekleşirken, yıl sonu itibarıyla satışların 1,6 milyon adede ulaşarak tarihi rekor kırması bekleniyor.

Vatandaş ne bekliyor?

Satış rekoruna rağmen Türkiye’de ev sahipliği oranı yüzde 57 seviyesinde bulunuyor. Bu oran, barınma sorununun devam ettiğini ortaya koyarken, kamu tarafından başlatılan tarihi sosyal konut seferberliği dikkat çekiyor.

81 ilde yapılacak 500 bin sosyal konut için yaklaşık 5,2 milyon başvuru yapılması, talebin boyutunu net biçimde ortaya koydu. Ancak kura yöntemiyle belirlenecek hak sahipliği nedeniyle milyonlarca kişi için konut hayali şimdilik ertelenmiş durumda.

Dar ve orta gelirli kesimin en temel beklentisi ise düşük faizli ve uzun vadeli konut kredileri. Faiz oranları yüzde 2,49 seviyelerine kadar gerilese de, bu oranların hâlâ erişilebilir olmadığı ifade ediliyor. Vatandaş cephesinde, özellikle ilk evini alacaklara özel kredi fırsatları ve sosyal konut üretiminin artırılması beklentisi öne çıkıyor.

Üreticinin talepleri: Arsa ve finansman vurgusu

Sektör temsilcileri, konut ihtiyacının en yoğun olduğu dar ve orta gelir grubuna üretim yapılamamasının temel nedenini yüksek arsa maliyetleri olarak gösteriyor. Üreticiler, kamu-özel sektör iş birliği modelinin devreye alınmasını talep ediyor.

Bu modelde arsa mülkiyetinin kamuda kaldığı, özel sektörün ise inşaatı üstlendiği bir sistemle hem satılık hem de kiralık sosyal konut üretimi öneriliyor. Sektör, 2026 yılında bu konuda somut adım atılıp atılmayacağını yakından takip ediyor.

Özel sektörün bir diğer başlığı ise kredi kısıtlamaları. 2023’te getirilen düzenlemeyle ikinci konut alımlarında kredi oranlarının ciddi şekilde düşürülmesi, kredili satışların payını yüzde 14–15 seviyelerine çekti. Üreticiler, sağlıklı bir piyasa için bu oranın yüzde 40–50 bandına çıkması gerektiğini savunuyor.

Sektöre göre Türkiye’nin yıllık 800 bin ila 1 milyon yeni konut üretimine ihtiyacı bulunuyor.

Kamunun önceliği: Sosyal konut ve dönüşüm

6 Şubat depremlerinin ardından kamu, ağırlığını deprem bölgesine verdi. 11 ilde yürütülen çalışmalar kapsamında 455 bin konut tamamlandı. Bu sürecin ardından kamunun gündeminde, barınma sorununu kalıcı biçimde çözmek yer alıyor.

Başlatılan 500 bin sosyal konut hamlesi, hem dar gelirli vatandaşların konuta erişimini kolaylaştırmayı hem de artan arz yoluyla kira ve fiyat baskısını azaltmayı hedefliyor.

Öte yandan kentsel dönüşüm, özellikle İstanbul için kritik önemini koruyor. İstanbul’daki 1,5 milyon riskli konutun dönüşümü için hibe ve uygun kredi desteklerinin 2026’da da sürmesi planlanıyor.

TOKİ tarafından İstanbul’da yapılacak 15 bin kiralık sosyal konutta, evi dönüşüme giren ailelere özel kontenjan ayrılması da dönüşüm sürecini hızlandırması beklenen adımlar arasında yer alıyor.

2026’da öne çıkan beklentiler

Yeni yılda sektörde şu başlıkların hayata geçmesi bekleniyor:
TOKİ’nin ilk kez kiralık konut üretmesi,
Bakanlık bünyesinde Değer Bilgi Merkezi kurulması,
Satılık konut ilanlarında e-Devlet yetki doğrulaması zorunluluğu,
Konut aidatlarına yönelik yeni düzenlemeler ve fahiş artışların önlenmesi.

2025’in öne çıkan adımları

Geride kalan yılda gayrimenkul sertifikası modelinin yeniden devreye alınması, 1+0 konutlara ilişkin düzenleme, emlak vergisinde iki kat sınırı ve tarihin en büyük sosyal konut seferberliği dikkat çeken başlıklar oldu.

Rakamlarla geçen yıl

Ocak–kasım döneminde 2,8 milyonun üzerinde gayrimenkul, 1,43 milyon konut satıldı.
Yıl sonu beklentisi 1,6 milyon konut satışı olarak öne çıkarken, deprem bölgesinde teslim edilen konut sayısı 455 bini aştı.

2025 satış yılı oldu, sektörün ortak temennisi ise 2026’nın erişilebilir konut yılına dönüşmesi.

Kaynak: Hürriyet